بعضی نوشته‌ها را می‌توان چندبار خواند و بازهم خسته نشد، بعضی فیلم‌ها را می‌توان چندبار دید و بازهم نکتة جدیدی در آن‌ها یافت، و همین‌طور است در مورد سایر تولیدات فکری برخی از انسان‌ها. دلایل مختلفی در وقوع چنین رویدادی دخیل هستند که بخشی از آن‌ها به ذهن و روح تولیدکنندة آن اثر برمی‌گردد و بخشی هم درون ذهن و روح مخاطبی است که با یک‌بار قرار گرفتن در معرض آن اثر، بازهم گنجایش درک و دریافت بیشتر را دارد.

حال که توفیق آن را داشته‌ایم تا محرّمی دیگر را درک کنیم، قصد دارم إن‌شاءالله یکی از این تولیدات را همراه شما مرور و بازخوانی کنم. سخنان آیت‌الله عبدالله جوادی آملی از آن نوع کلامی است که ذهن را درگیر می‌کند و بر دل می‌نشیند. مجموعة سخن‌رانی ایشان با عنوان «مبانی قرآنی نهضت حسینی» اولین بار در دهة اول محرم 1385 در حسینیة ارشاد آمل ایراد شد. از همان سال که این سخن‌رانی با یک شب تأخیر از شبکة چهار سیما پخش می‌شد تا امسال، کمابیش در ایام محرم این مجموعه را گوش کرده‌ام و هربار درحدّ بضاعت خود چیزهایی آموخته‌ام. امسال تصمیم گرفته‌ام تا فایل این سخن‌رانی‌ها را به‌صورت روزانه در اختیار شما قرار بدهم و در کنار آن دوسه نکته‌ای هم از همان سخن‌رانی برایتان نقل کنم. از شما هم می‌خواهم تا اگر روزی حدوداً 40 دقیقه فرصت کردید و سخن‌رانی آن روز را گوش کردید، نکته‌ای هم به انتخاب خودتان در قسمت نظرات درج بفرمایید تا مخاطبان وبلاگ بهرة بیشتری ببرند، هرچند پیشنهاد من این است که هرکس حتماً یک‌بار هم که شده خودش این مجموعه را بشنود. ضمناً مجموعة 11 سخن‌رانی در فضای مجازی موجود هست و خودتان هم می‌توانید آن‌ها را یک‌جا دانلود کنید.


جلسة اول

- معنای مبانی قرآنی نهضت حسینی این است که این قیام جهانی اباعبدالله الحسین (ع) بر مبنای چه مفاهیم و بخش‌های از قرآن کریم صورت گرفته است. دلیل این کار این نیست که ما کار معصوم را با استفاده از قرآن توجیه کنیم چرا که فعل، قول، و تقریر معصوم برای ما مانند آیات قرآن حجت است. سرّ این هم که گفته‌اند روایات را بر قرآن وارد کنید برای آن است که معلوم شود آیا اصل این مطلب از امام هست یا نه، واگرنه اگر کسی در خدمت امام بود و دید که قول، فعل، یا تقریری از طرف خود امام است دیگر احتیاجی به عرضه بر قرآن کریم ندارد و در مورد قیام امام حسین (ع) هم همه می‌دانیم که قطعاً ایشان این کار را انجام داده‌اند پس برای ما حجت است.

- مشکل بسیاری از ما این است که خود را نشناخته‌ایم، نه از آغازمان باخبریم و نه از انجاممان، لذا خوابمان برده است و خواب‌آلود زندگی می‌کنیم. جامعه هم همین‌گونه است، قیام و قعودش خواب‌آلود است. اگر از بسیاری از افراد بپرسید که از کجا آمده‌ای و به کجا می‌روی، نمی‌داند، او فقط همین بدن و ظاهر را می‌بیند و در انتها هم گور را. در قرآن هم وقتی از کفر کافران یا نفاق و مکر منافقان سخن می‌گوید از همین تعبیر استفاده می‌کند، «يُخَادِعُونَ اللَّهَ وَالَّذِينَ آمَنُوا وَمَا يَخْدَعُونَ إِلَّا أَنفُسَهُمْ وَمَا يَشْعُرُونَ» (بقره / 9). پیامبران آمدند تا با این جاهلیت مبارزه کنند و انسان را قبل از مرگ بیدار کنند، «الناس نيام اذا ماتوا انتبهوا» و موفق هم بودند اما پس از رحلت رسول اکرم (ص) مردم دوباره بازگشتند به جاهلیت لذا امام حسین (ع) به هنگام قیام فرمود که من قیام می‌کنم تا مردم را به سیرة رسول اکرم (ص) و امام علی (ع) بازگردانم.

- ما یک ظاهر و روکش داریم، یک زندگی نباتی و حیوانی که برای تلاش و تغذیه و تولیدمثل و این قبیل امور است، ولی شناسنامة اصلی ما درونِ درون ماست. انبیا هم آمدند تا این گنجینه‌های هویت انسان را باز کنند، «و یثیروا لهم دفائن العقول».

- انسان همواره مهمان خداست، فقط مراحل و انواع مهمانی فرق می‌کند. در این دنیا مهمان خداست لذا خدا کلّ این صحنه را برای او آراسته است، زمانی هم که این مهمانی تمام شود، تمام آن را برمی‌چیند. این آسمان و ماه و ستارگان زیبا همگی زمانی دود بوده‌اند، «ثُمَّ اسْتَوَىٰ إِلَى السَّمَاءِ وَهِيَ دُخَانٌ» (فصلت / 11) و در آینده هم از بین خواهند رفت «إِذَا الشَّمْسُ كُوِّرَتْ» (تکویر / 1). خدا این‌ها را برای انسان آماده کرده است، فرش کرده است. بهترین فرشی که انسان در این دنیا دارد، ابره‌اش، یعنی قسمتی که روی آن می‌نشینند، ابریشمی است و لطافت و زیبایی بسیار دارد، اما آستر همین فرش، لطافت و زیبایی ندارد. اما خداوند می‌فرماید من در بهشت فرشی برای شما می‌گسترانم که آسترش ابریشم است، «مُتَّكِئِينَ عَلَىٰ فُرُشٍ بَطَائِنُهَا مِنْ إِسْتَبْرَقٍ» (الرحمن / 54)، ابره‌اش چیست، خدا می‌داند.

- در کشورهای آفریقایی، مردم فقیرانه زندگی می‌کنند، اما روی گنج نشسته‌اند، معادن دارند، نفت و گاز دارند اما نمی‌توانند از آن‌ها استفاده کنند. انسان هم گاهی فقیرانه زندگی می‌کند، در درونش هویت و معدن فرشته‌خویی است اما اغراض و غرایز روی آن را گرفته و در نتیجه فقیرانه زندگی می‌کند.

 

* فایل این جلسه را هم می‌توانید با حجم 7.5 مگابیت از این‌جا بگیرید.